Γράφει ο Πέππας Γεώργιος, μέλος της ομάδας των ψυχολόγων της ΕΥΛΟΓΟΝ.

 

 

Όταν οι γονείς χωρίζουν: 6 βήματα για να στηρίξουμε το παιδί

Ο χωρισμός αποτελεί μια σημαντική αλλαγή για ολόκληρη την οικογένεια. Για ένα παιδί, όμως, δεν σημαίνει μόνο ότι οι γονείς του δεν είναι πλέον μαζί. Μπορεί να σημαίνει δύο σπίτια, διαφορετικές καθημερινές συνήθειες, αλλαγές στο πρόγραμμα και, κυρίως, την ανάγκη να κατανοήσει τη νέα πραγματικότητα της οικογένειάς του.

Κάθε παιδί αντιδρά διαφορετικά. Θυμός, λύπη, άγχος, προσκόλληση στον γονέα ή ακόμη και φαινομενική αδιαφορία μπορούν να αποτελούν διαφορετικούς τρόπους προσαρμογής. Τι μπορούν, λοιπόν, να κάνουν οι γονείς για να το βοηθήσουν;

1. Μιλήστε στο παιδί με ειλικρίνεια και με τρόπο κατάλληλο για την ηλικία του

Το παιδί χρειάζεται μια απλή και κατανοητή εξήγηση για την αλλαγή που συμβαίνει στη ζωή του. Δεν χρειάζεται να γνωρίζει τις λεπτομέρειες της σχέσης των ενηλίκων ούτε να αποφασίσει ποιος «έχει δίκιο». Χρειάζεται, όμως, να ξέρει τι πρόκειται να αλλάξει στην καθημερινότητά του και τι θα παραμείνει σταθερό.

2. Ξεκαθαρίστε ότι δεν ευθύνεται εκείνο για τον χωρισμό

Ιδιαίτερα τα μικρότερα παιδιά μπορεί να συνδέσουν τον χωρισμό με δικές τους συμπεριφορές: «Μήπως χωρίζουν επειδή δεν ήμουν καλό παιδί;». Είναι σημαντικό να ακούσουν ξεκάθαρα ότι ο χωρισμός αποτελεί απόφαση των ενηλίκων και ότι η αγάπη των γονέων προς εκείνα δεν αλλάζει.

3. Μην το τοποθετείτε ανάμεσα στους δύο γονείς

Ένα παιδί δεν θα πρέπει να χρειάζεται να επιλέξει πλευρά, να μεταφέρει μηνύματα ή να αισθάνεται ότι πρέπει να προστατεύσει τον έναν γονέα από τον άλλον. Η δυνατότητα να αγαπά και τους δύο, χωρίς ενοχές, είναι σημαντική για τη συναισθηματική του ασφάλεια. Η σχέση του πρώην ζευγαριού μπορεί να αλλάζει· η γονεϊκή σχέση, όμως, συνεχίζεται.

4. Δημιουργήστε ασφάλεια ανάμεσα στα δύο σπίτια

Όταν είναι εφικτό, ένα σχετικά προβλέψιμο πρόγραμμα βοηθά το παιδί να γνωρίζει πού θα βρίσκεται και πότε θα συναντήσει ξανά κάθε γονέα. Μικρές σταθερές συνήθειες —όπως η ώρα του ύπνου, ένα αγαπημένο αντικείμενο ή ένα σταθερό τελετουργικό αποχαιρετισμού— μπορούν να λειτουργήσουν ως σημεία ασφάλειας μέσα στη νέα καθημερινότητα.

5. Δώστε χώρο σε όλα τα συναισθήματά του

Το παιδί μπορεί να λυπάται, να θυμώνει, να φοβάται ή ακόμη και να εύχεται οι γονείς του να ξανασμίξουν. Αντί να προσπαθήσουμε αμέσως να εξαφανίσουμε το δυσάρεστο συναίσθημα, μπορούμε πρώτα να το αναγνωρίσουμε: «Καταλαβαίνω ότι σου λείπει ο μπαμπάς όταν είσαι εδώ» ή «Φαίνεται ότι αυτή η αλλαγή σε έχει θυμώσει πολύ». Το συναίσθημα χρειάζεται χώρο για να εκφραστεί.

6. Χτίστε τη νέα οικογενειακή πραγματικότητα σταδιακά

Μετά τον χωρισμό, η οικογένεια δεν παύει να υπάρχει· αλλάζει μορφή. Η προσαρμογή απαιτεί χρόνο τόσο για το παιδί όσο και για τους γονείς. Νέες σχέσεις, νέες συνήθειες και δύο διαφορετικά σπίτια χρειάζεται να εντάσσονται σταδιακά στη ζωή του παιδιού, χωρίς την απαίτηση να «συνηθίσει» αμέσως.

Ο στόχος δεν είναι ένα παιδί που δεν θα στενοχωρηθεί ποτέ για τον χωρισμό. Είναι ένα παιδί που, ακόμη και μέσα στην αλλαγή, θα εξακολουθεί να αισθάνεται ότι οι σημαντικοί δεσμοί της ζωής του παραμένουν ασφαλείς και ότι υπάρχει χώρος για τη δική του ιστορία, τις σκέψεις και τα συναισθήματά του.

 

Βιβλιογραφική αφετηρία: Montgomery, H., Μεγαλώνοντας το παιδί μετά τον χωρισμό.